Qadınların siyasi hüquqları haqqında Konvensiya
17.02.2009 23:06
Qadınların siyasi hüquqları haqqlnda Konvensiya
Baş Məclisin 20 dekabr 1952-ci il tarixli 640 (VII) saylı Qətnaməsi ilə qəbul edilib
Sazişə gələn tərəflər kişilərin və qadınların Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Nizamnaməsində göstərilən hüquqbərabərliyi prinsipini həyata keçirmək istəyərək,
hər bir insanın öz ölkəsinin idarə olunmasında biləvasitə və ya azad şəkildə seçilmiş nümayəndələri vasitəsilə iştirak etmək hüququ və öz ölkəsində dövlət qulluğuna girməkdə bərabər hüququ malik olduğunu etiraf edərək,
həmçinin siyasi hüquqlara malik olmaq və onlardan istifadə etməkdə kişilərin və qadınların vəziyyətini Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Nizamnaməsinin və insan hüquqları haqqında ümumi bəyannamənin qərarlarına müvafiq olaraq eyniləsdirmək istəyərək,
bu məqsədlə konvensiya bağlamağı qərara alaraq, bununla aşağıdakılar barədə razılığa gəldilər:
Maddə 1
Qadınlar bütün seçkilərdə heç bir ayrı-seçkilik qoyulmadan kişilərlə bərabər şərtlərlə səs vermək hüququna malikdirlər.
Maddə 2
Qadınlar heç bir ayrı-seçkilik qoyulmadan kişilərlə bərabər şərtlərlə milli qanunla müəyyən olunmuş açıq seçkilər keçirilməsini tələb edən bütün idarələrə seçilə bilərlər.
Maddə 3
Qadınların heç bir ayrı-seçkilik qoyulmadan kişilərlə bərabər şərtlərlə ictimai dövlət qulluğunda vəzifə tutmaq və milli qanunla müəyyən edilən bütün ictimai-dövlət funksiyalarını yerinə yetirmək hüququ var.
Maddə 4
1. Bu Konvensiya Birləşmiş Millətlər Təşkilatının istənilən üzvləri, həmçinin Baş Məclisdən dəvət almış istənilən dövlətlər tərəfindən imzalanmaq üçün açıqdır.
2. Bu Konvensiya təsdiq edilməlidir. Təsdiqetmə fərmanları saxlamaq üçün Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş katibinə təhvil verilir.
Maddə 5
1. Bu Konvensiya IV maddənin 1-ci bəndində göstərilən bütün dövlətlərin qoşulması üçün açıqdır.
2. Qoşulma bu haqqında bəyannamənin saxlanmaq üçün Birləşmiş MillətlərTəşkilatının Baş katibinə təhvil verilməsi ilə yerinə yetirilir.
Maddə 6
1. Bu Konvensiya altıncı təsdiqetmə fərmanı və ya qoşulma haqqında bəyannamə saxlanmaq üçün təhvil verilən gündən sayılmaqla doxsanıncı gün qüvvəyə minir.
2. Bu Konvensiyanı altıncı təsdiqetmə fərmanı və ya qoşulma haqqında bəyannamə saxlamağa təhvil verildikdən sonra təsdiq edən, yaxud ona qoşulan hər bir dövlət üçün konvensiya həmin dövlətin təsdiqetmə fərmanı, yaxud qoşulma haqqında bəyannaməsi saxlanılmağa təhvil veriləndən sonra doxsanıncı gün qüvvəyə minir.
Maddə 7
Hər hansı bir dövlət imzalama, təsdiqetmə və ya qoşulma zamanı bu Konvensiyanın hər hansı maddəsinə qeyd-şərt irəli sürərsə, Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş katibi həmin qeyd-şərtin mətnini bu Konvensiyanın iştirakçısı olan, yaxud iştirakçısı ola bilən bütün dövlətlərə xəbər verir.
Bu qeyd-şərtə etiraz edən istənilən dövlət göstərilən xəbərin tarixindən (yaxud onun konvensiyanın iştirakçısı olduğu gündən) hesablamaqla doxsan günlük müddət ərzində bu qeyd-şərti qəbul etmədiyini bildirə bilər. Bu halda konvensiya həmin dövlətlə qeyd-şərt qoymuş dövlət arasında qüvvəyə minmir.
Maddə 8
1. İstənilən dövlət Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş katibinə yazılı bildirişlə bu Konvensiyanı denonsasiya edə bilər. Denonsasiya Baş katibin həmin bildirişi aldığı gündən bir il sonra qüvvəyə minir.
2. Denonsasiya qüvvəyə minəndən sonra Konvensiyada iştirak edən ölkələrin sayı altıdan az olduğu gündən bu Konvensiya qüvvədən düşür.
Maddə 9
Bu Konvensiyanın yozulmasına və ya tətbiqinə dair hər hansı iki, yaxud bir neçə sazişə gələn dövlət arasında meydana çıxan və danışıqlar qaydasında həll edilməyən hər hansı mübahisə onlar bu mübahisənin digər qaydada tənzimlənməsi barədə razılığa gəlməzlərsə, həmin mübahisənın istənilən tərəfinin tələbi ilə həll edilmək üçün Beynəlxalq Məhkəməyə verilir.
Maddə10
Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş katibi Birləşmiş Millətlər Təşkilatının bütün üzvlərinə və Təşkilatın bu Konvensiyanın IV maddəsinin 1-ci bəndində xatırlanan üzv olmayan dövlətlərə aşağıdakılar barədə xəbər verir:
a) IV maddəyə müvafiq olaraq imzalamalar və alınmış təsdiqetmə fərmanları;
b) V maddəyə müvafiq olaraq qoşulma haqqında bəyannamələr;
c) VI maddəyə müvafiq olaraq bu Konvensiyanın qüvvəyə mindiyi tarix;
d) VII maddəyə müvafiq olaraq alınmış məlumatlar və bildirişlər;
e) VIII maddənin 1-ci bəndinə müvafiq olaraq alınmış denonsasiyalar;
f) VIII maddənin 2-ci bəndinə müvafiq olaraq Konvensiyanın qüvvədən düşməsi.
Maddə 11.
1. İngilis, ispan, çin rus və fransız dillərindəki mətnləri eyni qüvvəyə malik olan bu Konvensiyaya Birləşmiş Millətlər Təşkilatının arxivində saxlanılır.
2. Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş katibi təsdiq olunmuş surətləri Birləşmiş Millətlər Təşkilatının bütün üzvlərinə və təşkilatın IV maddənin 1-ci bəndində xatırlanan üzvü olmayan dövlətlərə göndərir.
желая осуществить принцип равноправия мужчин и женщин, указанный в Уставе Организации Объединенных Наций,
признавая, что каждый человек имеет право принимать участие в управлении своей страной непосредственно или через посредство свободно избранных представителей и право равного доступа к государственной службе в своей стране, а также желая уравнять в соответствии с постановлениями Устава Организации Объединенных Наций и Всеобщей декларации прав человека положение мужчин и женщин в отношении обладания и пользования политическими правами, решив заключить конвенцию для этой цели, настоящим согласились о нижеследующем:
Статья I
Женщинам принадлежит право голосовать на всех выборах, на равных с мужчинами условиях, без какой-либо дискриминации.
Статья II
Женщины могут быть избираемы, на равных с мужчинами условиях, без какой-либо дискриминации, во все установленные национальным законом учреждения, требующие публичных выборов.
Статья III
Женщинам принадлежит, на равных с мужчинами условиях, право занимать должности на общественно-государственной службе и выполнять все общественно-государственные функции, установленные национальным законом.
Статья IV
1. Настоящая Конвенция открыта для подписания любыми членами Организации Объединенных Наций, а также любыми другими государствами, получившими приглашение от Генеральной Ассамблеи.
2. Настоящая Конвенция подлежит ратификации, и ратификационные грамоты сдаются на хранение Генеральному Секретарю Организации Объединенных Наций.
Статья V
1. Настоящая Конвенция открыта для присоединения для всех государств, указанных в пункте 1 статьи IV.
2. Присоединение совершается сдачей декларации о присоединении на хранение Генеральному Секретарю Организации Объединенных Наций.
Статья VI
1. Настоящая Конвенция вступает в силу на девяностый день, считая со дня сдачи на хранение шестой ратификационной грамоты или декларации о присоединении.
2. Для каждого государства, которое ратифицирует эту Конвенцию или присоединится к ней после сдачи на хранение шестой ратификационной грамоты или декларации о присоединении. Конвенция вступает в силу на девяностый день после сдачи таким государством на хранение своей ратификационной грамоты или декларации о присоединении.
Статья VII
В случае представления каким-либо государством оговорки к какой-либо статье настоящей Конвенции при подписании, ратификации или присоединении Генеральный Секретарь сообщает текст этой оговорки всем государствам, которые являются или могут стать участниками этой Конвенции. Любое государство, которое возражает против этой оговорки, может в течение девяностодневного срока, считая от даты указанного сообщения (или со дня, когда оно стало участником Конвенции), уведомить Генерального Секретаря, что оно ее не принимает. В таком случае Конвенция не вступает в силу между таким государством и государством, сделавшим оговорку.
Статья VIII
1. Любое государство может денонсировать настоящую Конвенцию, письменно уведомив о том Генерального Секретаря Организации Объединенных Наций. Денонсация вступает в силу через год со дня получения этого уведомления Генеральным Секретарем.
2. Действие настоящей Конвенции прекращается со дня вступления в силу денонсации, после которой число Сторон в Конвенции оказывается менее шести.
Статья IX
Любой спор, возникший между любыми двумя или несколькими Договаривающимися государствами по поводу толкования или применения настоящей Конвенции, который не разрешен в порядке переговоров, передается по требованию любой из Сторон в этом споре, если они не договорятся о другом порядке его урегулирования, на решение Международного Суда.
Статья Х
Генеральный Секретарь Организации Объединенных Наций уведомляет всех членов Организации Объединенных Наций и те не состоящие членами Организации государства, которые упомянуты в пункте 1 статьи IV настоящей Конвенции:
а) о подписях и ратификационных грамотах, полученных в соответствии со статьей IV;
b) о декларациях о присоединении, полученных в соответствии со статьей V;
с) о дате вступления настоящей Конвенции в силу в соответствии со статьей VI;
d) о сообщениях и уведомлениях, полученных в соответствии со статьей VII;
е) об уведомлениях о денонсации, полученных в соответствии с пунктом 1 статьи VIII;
/) о прекращении действия Конвенции в соответствии с пунктом 2 статьи VIII.
Статья XI
1. Настоящая Конвенция, английский, испанский, китайский, русский и французский тексты которой являются равно аутентичными, хранится в архиве Организации Объединенных Наций.
2. Генеральный Секретарь Организации Объединенных Наций препровождает заверенные копии всем членам Организации Объединенных Наций и тем не состоящим членами Организации государствам, которые упомянуты в пункте 1 статьи IV.
В УДОСТОВЕРЕНИЕ ЧЕГО нижеподписавшиеся, должным образом уполномоченные соответствующими правительствами, подписали настоящую Конвенцию, открытую для подписания в Нью-Йорке тридцать первого марта тысяча девятьсот пятьдесят третьего года.
Оговорки к Конвенции о политических правах женщин, сделанные представителем СССР 31 марта 1953 года при подписании Конвенции
«По статье VII: Правительство Союза Советских Социалистических Республик заявляет о своем несогласии с последней фразой статьи VII и считает, что юридическим последствием оговорки является то, что Конвенция действует между государством, сделавшим оговорку, и всеми другими участниками Конвенции за изъятием лишь той ее части, к которой относится оговорка.
По статье IX: Правительство Союза Советских Социалистических Республик считает для себя необязательными положения статьи IX, предусматривающей, что споры между Договаривающимися Сторонами по поводу толкования или применения настоящей Конвенции передаются на решение Международного Суда по требованию любой из Сторон в споре, и заявляет, что для передачи того или иного спора на разрешение Международного Суда необходимо в каждом отдельном случае согласие всех спорящих Сторон"*.
* Указом Президиума Верховного Совета СССР от 10 февраля 1989 г. Советский Союз признает юрисдикцию Международного Суда ООН.